黔东南苗族侗族自治州近年来秉持“保护为主、抢救第一，合理利用、传承发展”的工作方针，在非遗保护传承利用与文旅产业融合发展的道路上稳步前行，非遗正以多元形式深度融入百姓生活，成为助推乡村振兴的强大引擎。
蜡染是丹寨非遗创新发展的典型代表。在传承人王永霞的工作室里，传统的蓝底白花蜡染被创新出了多种颜色和形式。她说：“除了蓝染，我们还做了薯莨染、柿染等，开发了相机包、手提包、手机挂链等新产品。’
“丹寨蜡染借助龙头企业，销售额已突破900万元，其中非遗研学占比高达50%。”丹寨县文体广电旅游局局长陈玉佳介绍道。
丹寨县以银匠村为主导的银饰产业，也成功实现文旅融合升级。今年暑期，银匠村相关区域接待游客突破60万人次，目前已成为3A级景区。
同样，有着“银匠村”美誉的雷山县控拜村，这个夏天也格外热闹。在工坊里，银匠龙太阳正忙着给游客讲解苗族银饰的制作工艺，随后大家用小锤轻轻敲打银片，体验着千年传承的银饰锻造技艺。目前，控拜村银匠有200余人，年均接待游客近5万人次。
为了更好地保护和传承非遗技艺、黔东南州先后印发《关于加强非遗保护传承利用 促进文旅产业融合发展的实施方案》等文件，修订非遗代表性项目与传承人认定管理办法，出台10余项地方性法规，为非遗保护提供制度保障。此外，全州开展472个传统村落和少数民族特色村寨非遗资源普查，排查出5200条非遗资源线索，整理出版《黔东南州非物质文化遗产集锦》等40余部丛书，不断充实非遗“宝库”。在此基础上，还启动非遗数字化记录工程，用科技手段为非遗留住“根”与“魂”。
依托丰富的非物质文化遗产资源，黔东南州以“非遗+”创新路径推动文化、旅游与体育深度融合发展。其中，“非遗+体育赛事”成为新亮点，借助“村BA”“村超”“村T”等一批现象级IP，成功将银饰、蜡染、刺绣等传统工艺与赛事文创相结合，推出“村宝宝”“村超牛”等热销产品。
据了解，2024年全州139家非遗工坊大力开发非遗文创产品，将指尖技艺变成指尖经济，全年累计产值4.5亿元。“通过非遗传承、文旅服务，越来越多的村民实现了就业增收。”黔东南州文旅部门相关负责人表示，“我们将继续推动非遗与文旅深度融合，为乡村振兴注入持久的文化动能。”
Deef Dongb Naif Dol Hmub dol Gud nongf ghend nongf niangb bangf laib khangd qut nongd ob hniut nongd des laib ghab lil：“Baox fud hsat denx,dliuk ves hsat hfud,hxad vut hof lil,hangb vut hangb dol”,niangb feib yif baox fud caif cenf lid yongd sul wenf lix caix nieef xit sul xit hangb xit des bangf jox gid nongd hangb lal hangb dins,feib yif xangf nongd ait not diel hmub jangd dlenx leit naix not bangb ghad hnaib ghad hmangt,sail jangx hlieb fangb dlas vangl bangf jox ves.
Laib hsend ud dios Yaf Vangl feib yif ait vut hangb dol bangf jox gid hvib.Niangb diot dail ghet xangs gol hot Wangf Yongx Xaf bangf laib khangd qut ait gheb gid niangs,xangf xangf ait dol dob nox bangx dlub xangd nongd ait jangx not diel not yangs bangf bangx dax.Nenx hmat hot：“Cuf hsend dol dob nox mongl,bib dail maix dad dol ghab nex nax sul zend mil lol hsend bangf,ait jangx dol daif jis xangf jib、dol daif xuk、dol hsud sex jib haib,diel diel sail maix.”
“Yaf vangl bangf laib zaid hsend jab dios des dol dint hlieb, mail hsob dol hut hfud 900 not wangs,niangb gid niangs feib yif nongf ait jangx bangf dol hut leit ib dangl .”Yaf Vangl bangf wenf tix guangx dieet lix juf juf zangx Cenf Wid Jab xangs sos.
Yaf Vangl Xeed dad laib vangl dib nix qid hfud ait nix dlub bangf jox gid hlieb,seix ait jangx wenf lix xit des xit hangb.Hniut nongd dongd kaib,laib vangl dib nix sul ob dangl ob pit seik khat leit 60 wangs naix,xangf nongd ait jangx laib 3A jif jenx qub.
Sul Yaf Vangf bangf laib Vangl Dib Nix us diel,maix laib nangx bit gol“ Vangl dib nix”id bangf Zangx Xongx Ghongd Bat,Laib dongd kaib nongd seix hsab fangb bet vangl jul.Niangb qongd zaid gid niangs,dail ghet xangs dib nix gol Longf Taid Yangf naf mongl des dol khat hmat bib zaid Hmub dol lob bil nix,dangl ghangb dangx dol gangf laib ghait lol dib nix hfab genf yenf,lol hnangd hsangb niangx wangs hniut bangf dol lob bib dib nix.Xangf nongd laib vangl Ghongd Bat dol ghet xangs dib nix maix 200 not naix,ib hniut seik gos dol khat leit 5 wangs waix dab.
Weid liox ait vut baox fud sul caif cenf feib yif bangf dol lob bil nongd,Qeef Dongb Naif dol Hmub dol Gud nongf gend nongf niangb bangf khangd qut faf but《Guanb Yuf Ait Deis Ait Vut Feib Yif Baox Fud Sul Caif Cenf Hangb Dol,Ait Deis Hangb Dol Wenf Lix Caix Nieef Xit Ghuk Hangb Dol Bangf Dol Gheb Gid》bangf laib ghab lil wenf jeed,xub gaix feib yif daid biaox xangd mut sul dail ghet xangs ait deis dot bangf dol ghab lil,ait jangx juf not laib diub fangb diub vangl bangf ghab lil,des laib feib yif baox fud ait dot jox gid hangb.Ait nongd,jox fangb nongd dail hangb leit 472 laib vangl,dail ait fangb Hmub vangl Gud dol gheb gid feib ghuk diot jus bet,ghuk dot 5200 jox hfud gid feib yif,zenx lix cuf baix《Qeef Dongb Naif Dol Hmub Dol Gud Nongf Ghend Nongf Niangb Bangf Jox Fangb Feib Wuf Zif Wenf Huad Jif Jenx》maix dlob juf not bend dud,congb sif feib yif “Baox Kud” ax baib dait.Niangb laib ghab daix nongd,dail ait laib feib yif sud zid huad jid luf bangf dol gheb gid,dad kob jid sex daid lol gangf dol feib yif bangf jox ghab jox sul dail ghab dliux.
Bangs maix feib wuf zif wenf huad yif caix zib weef not bongt,Qeef Dongb Naif dol Hmub dol Gud nongf ghend nongf niangb bangf jox fangb nongd dad “Feib yif +”jox gid hvib nongd lol hvongd niangs wenf huad,lix youf sul tix yuf ghuk diot jus gid.Niangb gid niangs ,laib “Feib yif +tix yuf bix said”ait jangx jox gid hvib,ait jangx“Cunb BA”“Cunb Caob”“Cunb T”dot diel xeed xangd jif IP,dad dol nix dlub、hsend ud、hnent hmub dol lob bil nongd sul said sid wenf cuangd xit sul ,ait dax dol hmub jangx “Cunb Baox Baox”“Liod Cunb Caob”.
Mongl liaox gaix lol bub ,hniut 2024 qeef zeb maix 139 zaid feib yif gongb fangx xangt ves ait jangx feib yif wenf cuangd caix pinx,dad dol lol bil daid bil ait jangx nix jenb dad bil,ib hniut dot 4.5 yid kaix bix seix.
“Tongb god feib yif lol ait gid,wenf lif lol hangb des,diub fangb diub vangl dol naix vel ait vel dot dlas dax.”Qeef Dongb Naif dol Hmub dol Gud nongf ghend nongf niangb bangf jox fangb nongd wenf lix bud menf bangf dol naix xangs hot：“Bib nongt nangl nangl xangt ves lol tuib dongd feib yif sul wenf lix xit hangb xit des,des diub fangb diub vangl ait dlas ait xangf xangt jox ves dad dad lol nil.”
（来源《黔东南微报》
翻译:邰剑蓝 译审:张 成)